Πέμπτη 7 Ιανουαρίου 2010

Πρωϊνό Ξύπνημα

-->
Το Σεπτέμβριο του 2009, στις 11 και στις 25 του μήνα, είχα αναφερθεί στη δεινή οικονομική θέση στην οποία βρισκόταν η ελληνική οικονομία αναφερόμενος και στα όσα θα έβρισκε μπροστά της η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ αν αυτό κέρδιζε – όπως κι έκανε – τις εκλογές του Οκτωβρίου.
Έλεγα τότε ότι τα χρέη φιμώνουν τη χώρα και ότι οι δυνατότητες χάραξης μιας ανεξάρτητης εθνικής οικονομικής πολιτικής έχουν μειωθεί σημαντικά. Τα γεγονότα που ακολούθησαν και που βιώνουμε σήμερα, δυστυχώς με επιβεβαιώνουν σε μεγάλο βαθμό.
Δεν είναι το τεράστιο έλλειμμα, το συνεχώς και ανεξέλεγκτα διογκούμενο εξωτερικό χρέος ή ο κίνδυνος κατάρρευσης των ασφαλιστικών ταμείων που με ανησυχεί περισσότερο αλλά η απώλεια της φωνής της χώρας, η απώλεια της ανεξαρτησίας, της κυριαρχίας, της δυνατότητας της να χαράσσει και να εφαρμόζει την πολιτική που αυτή αποφασίζει.  Σήμερα, η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με τον κίνδυνο να πισωγυρίσει σε εποχές δύσκολες, σκοτεινές, μακρινές. Σήμερα η Ελλάδα είναι στα πρόθυρα να ξαναγίνει η «ψωροκώσταινα», η μικρή, φοβική, άφωνη, αμελητέα ελλαδίτσα. Τούτος ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος από οποιονδήποτε άλλον και, δυστυχώς, έρχεται σαν παράπλευρη συνέπεια της κάκιστης διαχείρισης των οικονομικών της χώρας αλλά και του τρόπου που επί δεκαετίες δομήθηκε και λειτούργησε η δημόσια διοίκηση.
Απέναντι σε αυτή την κατάσταση δεν έχουν θέση αναιμικές και άνευρες πολιτικές. Δεν έχουν θέση διστακτικά βήματα, διαχειριστικές λογικές. Δεν έχουν θέση απόψεις που βάζουν πάνω από το εθνικό το κομματικό συμφέρον. Οι υπουργοί αυτής της κυβέρνησης πρέπει να κατανοήσουν (θα έπρεπε να το έχουν κάνει ήδη) ότι αυτός ο λαός είναι έτοιμος να δεχτεί τις όποιες θυσίες απαιτηθούν ώστε να βγει η χώρα από το τέλμα που βρίσκεται, αρκεί να δει κάποια βήματα βελτίωσης του κράτους. Και είναι έτοιμος να το κάνει παρά το γεγονός ότι για την κατάσταση που διαμορφώθηκε η ευθύνη βαρύνει σε συντριπτικό ποσοστό όλους τους πολιτικούς που κυβέρνησαν τον τόπο.
Δυστυχώς, κάποιοι στο κυβερνών κόμμα, δείχνουν ανέτοιμοι να δράσουν και να υλοποιήσουν τα όσα ο πρωθυπουργός και οι ίδιοι διακήρυξαν προεκλογικά. Δυστυχώς, πελαγοδρομούν ανάμεσα στην απραξία και στη διαχείριση της επικαιρότητας. Δυστυχώς, οι απαραίτητες δομικές αλλαγές στον τρόπο διάρθρωσης και λειτουργίας της πολιτείας, καθυστερούν δραματικά ή περιορίζονται σε τριτεύουσες μικροδιορθώσεις. Η κυβέρνηση δείχνει να απώλεσε το συγκριτικό της πλεονέκτημα που ήταν η ισχυρή εντολή που έλαβε από το εκλογικό σώμα. Τρεις μήνες μετά την εκλογική νίκη κάποιοι ακόμα ενημερώνονται ενώ άλλοι λειτουργούν ως υπουργοί με ημερομηνία λήξης που παλεύουν να κρατηθούν λίγες μέρες παραπάνω στο πόστο τους. Η «τακτική» Αβραμόπουλου (δεν κάνω τίποτα για να μην εισπράξω τη φθορά της άσκησης πολιτικής) δείχνει να είναι η κυρίαρχη σε μια σειρά υπουργείων.
Το γκρέμισμα των προσδοκιών όμως δεν θα έρθει μόνο του. Θα παρασύρει μαζί του και τις ιδέες που ήταν πίσω από τις προσδοκίες και αυτό θα είναι η μεγαλύτερη απώλεια. Απώλεια που θα βαρύνει ένα ολόκληρο κίνημα και το σύνολο των ανθρώπων που στήριξαν τις ιδέες αυτές.
Υπάρχει καιρός ακόμη. Υπάρχουν ακόμη αποθέματα υπομονής. Ας περάσουν μερικοί στη δράση κι ας το κάνουν τώρα. Διαφορετικά θα μιλάμε ξανά για μια ακόμη χαμένη ευκαιρία.

Τρίτη 5 Ιανουαρίου 2010

Η Βαβυλωνία της οικολογίας


Δεν είναι ασυνήθιστο φαινόμενο η «κακοποίηση» της γλώσσας ούτε αμιγώς ελληνικό φαινόμενο. Οι αιτίες του είναι πολλές και όχι πάντα προφανείς. Η εγχώρια κακοποίηση, μπορεί να αποδοθεί εν μέρει στην επί δεκαετίες χρήση διαφορετικής γλώσσας στα επίσημα γραφτά από την καθομιλουμένη.
Επειδή η γλώσσα είναι συνυφασμένη με την επικοινωνία κι επειδή στον χώρο της οικολογίας και του περιβάλλοντος τα αυτιά μας ακούνε πολλά, ας βάλουμε κάποια πράγματα σε τάξη για να συνεννοούμαστε.
Ας δούμε λοιπόν μια σειρά λέξεων και τι αυτές σημαίνουν:
Οικολογία: Η Οικολογία αποτελεί κλάδο των Φυσικών Επιστημών. Είναι η μελέτη του μεγέθους και της διάδοσης των πληθυσμών των ζώντων οργανισμών, καθώς και του τρόπου με τον οποίο οι ιδιότητες αυτές επηρεάζονται από την αλληλεπίδραση μεταξύ των οργανισμών και του περιβάλλοντός τους. Για παράδειγμα, η οικολογία μελετά πως εδραιώνεται, αυξάνεται και διαδίδεται μια αποικία μελισσών σ’ ένα δάσος κωνοφόρων της Νότιας Πίνδου. Η εδραίωσή, ανάπτυξη και διάδοση της αποικίας επηρεάζεται από τις συνθήκες του περιβάλλοντος και από τους άλλους πληθυσμούς οργανισμών της περιοχής. Ταυτόχρονα όμως, η αποικία η ίδια επιδρά πάνω σε και επηρεάζει με τη σειρά της τόσο τους άλλους πληθυσμούς όσο και το περιβάλλον.
Περιβάλλον: Το περιβάλλον ενός οργανισμού περιλαμβάνει τόσο τις φυσικές ιδιότητες, όπως το κλίμα και η γεωλογία, όσο και τους υπόλοιπους οργανισμούς που μοιράζονται τον ίδιο χώρο. Σε μια ευρύτερη θεώρηση, στο περιβάλλον περιλαμβάνονται όλες οι συνθήκες μέσα στις οποίες ζει και αναπτύσσεται ένας οργανισμός. Έτσι, για τις κοινωνίες των ανθρώπων, περιβάλλον είναι και η οικονομία και ο πολιτισμός, εφόσον μπορούν να επηρεάσουν δραστικά το μέγεθος και την διάδοση μιας κοινωνίας σ’ έναν χώρο.
Αυτά σε ότι αφορά την οικολογία και το περιβάλλον ως έννοιες και επιστήμες. Στην καθημερινότητα τώρα και στην πολιτική οι έννοιες αυτές προσαρμόζονται ανάλογα χωρίς όμως να διαφοροποιούνται δραστικά ως προς τη σημασία τους. Έτσι ένας «οικολόγος» με την κοινωνική σημασία της λέξης, ενδιαφέρεται ώστε οι συνθήκες του περιβάλλοντος να είναι τέτοιες ώστε να μην επηρεάζεται αρνητικά η εδραίωση, η αύξηση και η διάδοση των πληθυσμών των οργανισμών σε αυτό. Επειδή αυτός που μπορεί να επηρεάσει το περιβάλλον σε μεγάλη κλίμακα είναι ο άνθρωπος με τις δραστηριότητές του, ένας οικολόγος προσπαθεί να προωθήσει πολιτικές ή πρακτικές που δεν θα διαταράσσουν σε σημαντικό βαθμό τις συνθήκες του περιβάλλοντος και δεν θα θέτουν σε κίνδυνο τη ζωή των οργανισμών.
Αυτός που ασχολείται με την ανάλυση και διερεύνηση των συνθηκών στο περιβάλλον και αναζητά τους καλύτερους τρόπους ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι επιδράσεις από τις ανθρώπινες δραστηριότητες σε αυτό, ονομάζεται περιβαλλοντολόγος. Η συχνά χρησιμοποιούμενη λέξη περιβαντολόγος δεν είναι σωστή ούτε έχει νόημα.
Οτιδήποτε έχει σχέση με το περιβάλλον ή αναφέρεται σε αυτό, χαρακτηρίζεται με τα επίθετα περιβαλλοντικός, περιβαλλοντική περιβαλλοντικό. Δεν είναι σωστά ούτε έχουν νόημα τα επίθετα περιβαλλοντολογικός – η – ο . Διάβασα πρόσφατα σε ανακοίνωση περιβαλλοντικού συλλόγου για ανάγκη διαμόρφωσης περιβαλλοντολογικής συνείδησης, αντί του σωστού περιβαλλοντικής ή καλύτερα φιλοπεριβαλλοντική συνείδηση.
Τι όμως επηρεάζει το περιβάλλον και τις συνθήκες του ώστε να διαταράσσονται οι ισορροπίες και οι πληθυσμοί των οργανισμών που ζουν σε αυτό; Μα, οι ανθρώπινες δραστηριότητες. Για ευκολία, ονομάσαμε ρύπανση κάθε δραστηριότητα η οποία έχει ανεπιθύμητες και αρνητικές για τους οργανισμούς επιπτώσεις. Τι είναι ρύπος όμως; Ένας από τους ορισμούς της λέξης ρύπος, πολύ "στενός" ίσως γιατί δεν συμπεριλαμβάνει την ηχητική, ενεργειακή ή αισθητική ρύπανση, είναι ο παρακάτω:
Ρύπος είναι κάθε ουσία, συνήθως παραπροϊόν ανθρώπινης δραστηριότητας, η οποία έχει ανεπιθύμητες επιπτώσεις στο περιβάλλον
. Κατά συνέπεια, ρύπανση θεωρείται η απελευθέρωση στο περιβάλλον τέτοιων ουσιών, ή κυμάτων, ή ακτινοβολιών και σε τέτοιες ποσότητες ώστε να έχουν ανεπιθύμητες επιπτώσεις στο περιβάλλον. Καλό θα είναι να τα θυμόμαστε αυτά για να μην παρατηρούνται φαινόμενα σαν αυτό κάποιων τραγικών μορφών των δημοσίων πραγμάτων που στο πρόσφατο παρελθόν δήλωσαν ότι το CO2 δεν είναι ρύπος. Για να γίνει κατανοητό αυτό, αρκεί να πούμε ότι η περίσσεια οξυγόνου στο νερό ενός ποταμού μπορεί να αποβεί μοιραία για πληθυσμούς ψαριών. Το οξυγόνο σε αυτή την περίπτωση είναι ρύπος. Άλλο παράδειγμα είναι το όζον. Το όζον στην επιφάνεια της γης είναι ρύπος και η παρουσία του ανεπιθύμητη. Στα υψηλότερα στρώματα της ατμόσφαιρας όμως, η έλλειψή του ή καταστροφή του στρώματος του όζοντος, μπορεί να κάνει τον πλανήτη ακατοίκητο.
Συχνά αναφέρεται ο όρος μόλυνση ως ταυτόσημος με αυτόν της ρύπανσης και είναι λάθος. Μόλυνση είναι η παρουσία μικροοργανισμών στο περιβάλλον σε τέτοιες ποσότητες που μπορούν να προκαλέσουν ασθένειες στους οργανισμούς.
Αυτά, ώστε να μιλάμε την ίδια γλώσσα και να καταλαβαίνουμε τα ίδια πράγματα όταν χρησιμοποιούμε κάποιες λέξεις…

Τρίτη 29 Δεκεμβρίου 2009

Ο πλανήτης σώθηκε...



Τρια και μισό χιλιόμετρα από τη δουλειά μου. Από την παλιά, μισοαποκαταστημένη χωματερή στο «Κιόσκι» ως το κέντρο της πόλης.
….
Το πρώτο σαραβαλάκι μου κατάφερα να το αγοράσω, τρίτο χέρι, μοντέλο του ’83, το 1994. Ίσα να πηγαίνω τα παιδιά σχολείο και φροντιστήρια και κανένα Σαββατοκύριακο στο χωριό για βόλτα. Στη δουλειά, με τα πόδια, ούτε συζήτηση… Δεν ήταν η «περιβαλλοντική συνείδηση» που μ’ έσπρωξε στην απόφαση. Η ανάγκη ήταν. Ο «σφιχτός» προϋπολογισμός. Ύστερα από έξι χρόνια, κι αφού με είχαν γονατίσει τα σέρβις και η «πιο γρήγορη της Ευρώπης» (πιο πολλές φορές πήγαινε το αυτοκίνητο καβάλα στο γερανό παρά εμείς καβάλα στο αυτοκίνητο), πήρα τη μεγάλη απόφαση να πάρω καινούργιο… Χρεώθηκα, δανείστηκα, έβαλα 60 δόσεις και το αγόρασα. Πήγε και η ψυχή μου στη θέση της γιατί έβαζα χρόνια τα παιδιά μου σε φέρετρο με ρόδες…
Εργαλείο το αυτοκίνητο… Προπαθώντας να στριμώξεις δυό δουλειές, σπουδές σε άλλη πόλη, σχολεία και φροντιστήρια των παιδιών σε μια μέρα, το όχημα έτρωγε τα ψωμιά του όπως και τα χιλιόμετρα: κοντά εξήντα χιλιάδες το χρόνο… Κάθε μέρα, πέντε μέρες την εβδομάδα το πρωϊ Βερδικούσια Ελασσόνας - κοντά 130 χιλιόμετρα πήγαιν’ έλα - και το απόγευμα Βόλο άλλα 130, το σύνολο 250 και βάλε.
Όποτε είχα την πολυτέλεια (είπαμε, η μέρα δυστυχώς έχει μόνο 24 ώρες), χρησιμοποιούσα τα «μέσα» ή τα πόδια μου. Με βροχή, με κρύο, με χιόνι, με καύσωνα…
Τώρα έμαθα ότι η για την κλιματική αλλαγή φταίω εγώ. Ότι εγω έχω οδηγήσει τον πλανήτη στα όριά του. Με πιάσανε οι τύψεις… δεν το άντεξα… Πήγα και κατέθεσα οικειοθελώς τις πινακίδες… μπορείτε να κοιμάστε ήσυχοι. Ο πλανήτης σώθηκε.

Υ.Γ.
Από τη σημερινή ειδησεογραφία :  «Θα φαλιρίσει η ΔΕΗ αν δεν αυξηθούν τα τιμολόγια»
Τον «κώδωνα του κινδύνου» για τη βιωσιμότητα της ΔΕΗ, λόγω του υψηλού κόστους των δικαιωμάτων ρύπων με τα οποία επιβαρύνεται, έκρουσε την Τρίτη ο νέος «ισχυρός άνδρας» της επιχείρησης Αρθούρος Ζερβός σε ομιλία του στο πλαίσιο επίσκεψης στο λιγνιτικό κέντρο Πτολεμαίδας - Κοζάνης….. ενώ αναφερόμενος στην επιβάρυνση της επιχείρησης για τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (η οποία θα φτάσει το 2013 σε 1,3 δισ. ευρώ το χρόνο) τόνισε ότι το θέμα αυτό πρέπει να αντιμετωπισθεί από την Πολιτεία

Κυριακή 20 Δεκεμβρίου 2009

Πολίτες σε Δράση: Ποιοι είναι, τι επιδιώκουν

Πολίτες σε Δράση


Τα τελευταία χρόνια, πληθαίνουν οι πολίτες που ασχολούνται με ζητήματα περιβάλλοντος και ποιότητας ζωής. Άνθρωποι κάθε ηλικίας και κοινωνικής προέλευσης, κάθε επιπέδου μόρφωσης δείχνουν να κατανοούν τα αδιέξοδα στα οποία οδηγείται η κοινωνία μας και γίνονται ευαίσθητοι δέκτες περιπτώσεων που απειλείται το περιβάλλον.

Παράλληλα, οι κίνδυνοι που μας απειλούν πληθαίνουν. Γινόμαστε όλοι μάρτυρες καθημερινά μικρών ή και μεγαλύτερων εγκλημάτων σε βάρος της ποιότητας της ζωής μας και του περιβάλλοντος. Εγκλήματα που κατά τόπους συσσωρεύονται, σταδιακά μεγεθύνονται για να καταλήξουν στα γνωστά παγκόσμια περιβαλλοντικά προβλήματα που απειλούν το μέλλον της ίδιας της ανθρωπότητας.

Έχει γίνει κατανοητό από όλους ότι τα περιβαλλοντικά προβλήματα δεν επιλύονται παρά μόνο ύστερα από ενεργοποίηση και δράση των πολιτών και η δράση των πολιτών γίνεται περισσότερο αποτελεσματική μόνο όταν είναι οργανωμένη και συντονισμένη.

Έχει γίνει επίσης κατανοητό ότι οι διάφορες εξουσίες που άλλες περισσότερο και άλλες λιγότερο, εξυπηρετούν συμφέροντα, καταβάλουν προσπάθειες και συχνά καταφέρνουν να ακυρώσουν τις δράσεις των πολιτών. Αυτό, το επιτυγχάνουν είτε διαβάλλοντας τις ίδιες τις δράσεις είτε αλώνοντας από μέσα τις διάφορες συλλογικότητες.

Είναι τέλος γνωστό σε όλους μας ότι τα περιβαλλοντικά προβλήματα, που για μας εμπεριέχουν και τον πολιτισμό και την ποιότητα ζωής, είναι κατ’;εξοχή πολιτικά, καθώς απαιτούν πολιτικές αποφάσεις για να λυθούν. Γίνονται δε εξόχως πολιτικά στο βαθμό που η διαδικασία επίλυσής τους απαιτεί σύγκρουση με οργανωμένα οικονομικά ή άλλα συμφέροντα.

Έχοντας υπόψη τα παραπάνω και αναλαμβάνοντας πλήρως τις ευθύνες μας απέναντι στον εαυτό μας και στις γενιές που έρχονται, απέναντι στο παρόν και το μέλλον του τόπου, αποφασίσαμε να ενώσουμε τις δυνάμεις μας και να προσφέρουμε ό,τι μπορεί ο καθένας στον κοινό σκοπό.

Είμαστε όλοι πολιτικοποιημένοι άνθρωποι και πολλοί από εμάς κομματικά ενταγμένοι. Προερχόμαστε από διάφορους χώρους, με διαφορετικές καταβολές και με ποικίλο μορφωτικό επίπεδο. Μας ενώνει όμως η αγωνία για το αύριο. Μας κινητοποιεί η ανάγκη να παλέψουμε όχι για μας αλλά για να μπορούμε να κοιτάμε στα μάτια τις γενιές που έρχονται. Δηλώνουμε ότι σε αυτή την προσπάθεια ο στόχος μας είναι πέρα και έξω από κόμματα. Δηλώνουμε ότι θα συγκρουστούμε με όποιον χρειαστεί όπου κι αν ανήκει, όπου κι αν βρίσκεται, όταν η εξυπηρέτηση του σκοπού μας το απαιτήσει.

Η διατήρηση της ανεξαρτησίας μας δεν έχει να κάνει μόνο με πολιτικές εξουσίες ούτε οι πολιτικές εξουσίες έχουν ως μόνο όπλο τις κομματικές δεσμεύσεις στην προσπάθεια για έλεγχο ενός κινήματος. Το πιο ισχυρό όπλο είναι η οικονομική υποτέλεια. Θα αγωνιστούμε ώστε να διαφυλάξουμε την ανεξαρτησία μας όχι μπαίνοντας σε «γυάλα» και αναιρώντας κάθε δυνατότητα ανάδειξης των προβλημάτων αλλά αναζητώντας εκείνη την ασφάλεια που θα ελαχιστοποιήσει την πιθανότητα αλλοτρίωσής μας. Αυτή είναι η διαφάνεια, ο δημόσιος έλεγχος και η προσήλωση στις αρχές μας. Έτσι, κάθε εξάμηνο θα δημοσιοποιούμε τα οικονομικά μας στοιχεία αναφέροντας με λεπτομέρειες κάθε πηγή εσόδων και εξηγώντας με ποιο τρόπο δαπανήθηκαν τα χρήματα αυτά. Αυτό θα γίνεται πάγια και όχι μόνο στις περιπτώσεις που μας ζητηθεί. Θα αγωνιστούμε επίσης αυτή η πρακτική να παγιωθεί ανάμεσα σε όλες τις συλλογικότητες των πολιτών ώστε να αποκατασταθεί η κλονισμένη πίστη τους στη μαζική και οργανωμένη δράση. Είναι υποχρέωση όλων μας να το κάνουμε.

Κίνητρό μας είναι η αγάπη μας για το περιβάλλον και η έγνοια μας για τις γενιές που έρχονται. Το περιβάλλον για μας δεν περιορίζεται στη φύση, στα όμορφα τοπία στα ζώα και τα φυτά. Περιβάλλον δεν είναι μόνο ο αέρας που αναπνέουμε. Περιβάλλον είναι ο χώρος που ζούμε, που διασκεδάζουμε, που δουλεύουμε, που χαλαρώνουμε. Είμαστε εδώ να ασχοληθούμε με όσα θέματα απασχολούν εμάς και τους πολίτες εφόσον μπορούμε να το κάνουμε.

Στην όλη μας προσπάθεια θα επιδιώκουμε τη στενή και συνεχή συνεργασία με μεμονωμένους επιστήμονες αλλά και με εκπαιδευτικά ιδρύματα τα οποία θα συμβάλλουν στην επιστημονική τεκμηρίωση των απόψεων και δράσεών μας. Επιδίωξη μας είναι η συνεχής παραγωγή γενικότερης αλλά και εξειδικευμένης γνώσης και η καταγραφή πληροφορίας. Οποιαδήποτε πληροφορία ή γνώση αποκτήσουμε μέσα από τις δράσεις μας θα είναι διαθέσιμη σε όλους και προσβάσιμη από όλους επειδή θεωρούμε τη γνώση κοινωνικό αγαθό και όχι περιουσιακό στοιχείο. Η απόκτηση της γνώσης μπορεί να γίνει είτε μέσα από συγκεκριμένες δράσεις απ’ ευθείας στο πεδίο (μετρήσεις, έρευνες, μελέτες) είτε μέσα από τη διοργάνωση ημερίδων, συνεδρίων κ.τ.λ. είτε με οποιονδήποτε άλλο τρόπο.

Στόχος μας είναι η καταγραφή και ανάδειξη των περιβαλλοντικών προβλημάτων χωρίς περιορισμούς διοικητικών ή γεωγραφικών ορίων. Το μόνο όριο θα είναι η αντοχή μας και οι διαθέσιμοι πόροι (ανθρώπινοι, οικονομικοί κ.ά). Συμπαραστάτης μας σε αυτή την προσπάθεια περιμένουμε να είναι κάθε πολίτης. Είμαστε πάντα ανοικτοί σε ιδέες, προτάσεις και υποδείξεις.

Στόχος μας είναι η αφύπνιση της πολιτείας και της τοπικής αυτοδιοίκησης σε ζητήματα περιβάλλοντος και η συνεχής ενημέρωση των πολιτών.


Καμιά δράση δεν αξιολογείται ως αμελητέα.
Καμιά μάχη δεν θεωρείται χαμένη πριν την παλέψεις.
Ο καθένας ξεχωριστά μπορεί να εμπνεύσει.
Όλοι μαζί μπορούμε να πετύχουμε.


Σάββατο 19 Δεκεμβρίου 2009

Σενάρια Αποκάλυψης



Την ώρα που διαβάζετε τούτες τις γραμμές, η σύνοδος της Κοπεγχάγης βαδίζει προς το τέλος της, εάν δεν έχει τελειώσει ήδη, και το όνειρο της έγκρισης μιας νομικά δεσμευτικής συνθήκης για τον περιορισμό ή και την μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, φαίνεται να παραμένει άπιαστο. Δεν φαίνεται να επιτυγχάνεται ούτε καν πολιτική συμφωνία η οποία θα αποτελούσε τη βάση διαπραγματεύσεων και θα μπορούσε να οδηγήσει σε «πρωτόκολλο» στο άμεσο μέλλον. Αυτό που μοιάζει εφικτό, τουλάχιστον σήμερα Παρασκευή  που γράφονται αυτές οι γραμμές, είναι μια γενικόλογη δήλωση, που μπορεί να ονομασθεί συμφωνία, προϊόν άπειρων και πολύπλευρων συμβιβασμών, η οποία θα μετατοπίζει τις όποιες δράσεις στο μακρινό και νεφελώδες μέλλον και θα αντικαθιστά τα δεσμευτικά μέτρα με πομπώδεις, μεγαλόστομες και ανέξοδες ευχές.
Οι «μεγάλοι» παγκόσμιοι ηγέτες φάνηκαν για μια ακόμη φορά άτολμοι, δέσμιοι των όποιων συμφερόντων, ανίκανοι να ξεπεράσουν τις λογικές που δημιούργησαν το πρόβλημα, ανίκανοι να σκεφτούν παγκόσμια. Η μέχρι τώρα πορεία της συνδιάσκεψης δείχνει ότι δεν έχουν αποδεχτεί το μέγεθος του προβλήματος παρά τα όσα κατά καιρούς και για λόγους κυρίως επικοινωνιακούς, δηλώνουν. Μια ευκαιρία χάθηκε. Όχι με την έννοια του απόλυτου ναυάγιου (πολλά και χρήσιμα συζητήθηκαν ή και αποφασίστηκαν αυτές της μέρες στην πρωτεύουσα της Δανίας) αλλά με αυτή της αποδόμησης των μεγάλων προσδοκιών. Χάθηκε μια μεγάλη μάχη. Τι γίνεται όμως με τον πόλεμο; Θα έχουμε μια ακόμη ευκαιρία;
Ακούγεται συχνά ότι ο κόσμος μας  δεν θα είναι ποτέ ξανά ο ίδιος. Ότι οι αλλαγές στο κλίμα σε παγκόσμιο επίπεδο θα είναι τέτοιες και τόσο γρήγορες ώστε θα διαφοροποιηθεί το πρόσωπο της γης. Αλλαγές όμως γνώρισαν πολλές μέχρι σήμερα οι άνθρωποι και επέζησαν. Δεν είναι κάτι το καινοφανές  για τον πανήτη. Αλήθεια, πόσο «ίδιος» είναι ο κόσμος μας με αυτόν που γνώρισαν οι πρόγονοί μας μόλις έναν αιώνα πριν; Αλήθεια, πόσες φορές στο παρελθόν δεν ακούστηκαν ή διατυπώθηκαν εσχατολογικά σενάρια; Θα δοκιμασθεί τόσο η ίδια η ύπαρξη του ανθρώπινου γένους στον πλανήτη; Αυτό που αναμένεται να δοκιμασθεί τα επόμενα χρόνια δεν είναι η ικανότητα του ανθρώπου να επιβιώσει αλλά η προσαρμοστικότητά του. Και σ’ αυτό το κομμάτι φαίνεται να τα καταφέρνουμε αρκετά καλά . Τουλάχιστον μέχρι σήμερα.
Ποιες είναι οι μεγάλες αλλαγές, όπως τις προβλέπουν οι ειδικοί, που αναμένεται να βιώσει η ανθρωπότητα τα επόμενα χρόνια; Αλλαγές στη γεωγραφία. Πολλά νησιά θα εξαφανιστούν από το χάρτη και πολλές ακτογραμμές θα αλλάξουν οριστικά. Ούτε καν αυτό δεν συμβαίνει για πρώτη φορά. Αυτό που διαφοροποιεί το τώρα με το τότε είναι η ταχύτητα των αλλαγών και το ότι οι πληθυσμοί που θα βιώσουν τις συνέπειες είναι πλέον κατά πολύ μεγαλύτεροι σε απόλυτους αριθμούς από ότι στο παρελθόν. Αλλαγές στην οικονομία. Τα ποσά που θα κληθούν να ξοδέψουν τα κράτη στην μάχη τους για την αντιμετώπιση μιας ενδεχόμενης κλιματικής κρίσης θα είναι υπέρογκα. Τα λιγότερο πλούσια ή τα φτωχά δεν θα μπορέσουν καν να αντιμετωπίσουν ούτε τα βασικά ζητήματα που μπορεί να ανακύψουν. Σκεφτείτε τα ποσά που θα πρέπει να δαπανήσει μια χώρα για την κατασκευή ή την ενίσχυση αντιπλημμυρικών έργων προκειμένου να προστατέψει τις παράκτιες περιοχές της από πιθανή άνοδο της στάθμης των θαλασσών ή για την προσαρμογή των υποδομών της σε συνθήκες παγετού ή καύσωνα. Όσα ποσά κατευθυνθούν προς τη δημιουργία ή συμπλήρωση υποδομών,  θα τα στερηθεί το κοινωνικό κράτος με αποτέλεσμα την διατάραξη της κοινωνικής ειρήνης και τη ρήξη της συνέχειας του κοινωνικού ιστού. Η συνοχή της κοινωνίας αναμένεται να διαρραγεί ακόμα περισσότερο από τα αναμενόμενα κύματα προσφύγων από τις φτωχές προς τις λιγότερο φτωχές ή πλούσιες χώρες. Οι μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών μέσα σε συνθήκες ανέχειας και απουσίας συνθηκών υγιεινής αναμένεται να πυροδοτήσει έκρηξη ασθενειών η οποία με τη σειρά της θα απαιτήσει πόρους για να αντιμετωπισθεί, πόροι που θα λείψουν από αλλού και θα γίνουν αφορμή για νέες αναταραχές και κοινωνικές ανισορροπίες . Η εγκληματικότητα θα ανέβει, η ανεργία επίσης, το προσδόκιμο ζωής θα πέσει. Τοπικές πολεμικές συγκρούσεις είναι αναπόφευκτες μέσα σε τέτοιες συνθήκες ενώ κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει γενικευμένες υπερτοπικές συρράξεις οι οποίες μπορούν να λάβουν τις διαστάσεις ενός παγκόσμιου πόλεμου.
Τις παραπάνω θεωρίες ή προβλέψεις, τις έχουμε διαβάσει ή ακούσει όλοι και περισσότερες από μια  φορές. Μπορεί κάποιες από αυτές να είναι επιεικείς με το μέλλον μας, άλλες όχι. Το βέβαιο είναι ότι έχουν διατυπωθεί και προβλέπουν ένα μέλλον που μοιάζει να είναι βγαλμένο μέσα από την «Αποκάλυψη». Η αδυναμία όλων αυτών των σεναρίων όμως βρίσκεται στο ότι θεωρούν την ανθρωπότητα ακίνητη μπροστά στα προβλήματα ή, στην καλύτερη περίπτωση, προβλέψιμες τις αντιδράσεις της. Σε περιόδους όμως κρίσης, η ανθρωπότητα αντιδρά απρόβλεπτα και ίσως ριζοσπαστικά και αυτό είναι βέβαιο ότι θα κάνει. Το ζητούμενο είναι πότε και πως θα το κάνει. Στην Κοπεγχάγη μπορεί να πει κανείς ότι χάθηκε μια ευκαιρία, άλλος όμως μπορεί να διατυπώσει την άποψη ότι άνοιξε ο δρόμος για παγκόσμιες συζητήσεις που θα φέρουν συμφωνίες. Το θέμα είναι αν κανείς βλέπει το ποτήρι μισογεμάτο ή μισοάδειο.
Αναλωθήκαμε όλοι τον τελευταίο καιρό καλλιεργώντας προσδοκίες για την συνδιάσκεψη, βάζοντας απέναντί της, ως φόβητρο, τα χειρότερα των εσχατολογικών σεναρίων. Το κάναμε σε τέτοιο βαθμό ώστε να «ξεχάσουμε» ή να αφήσουμε σε δεύτερη μοίρα σημαντικά ζητήματα καθημερινότητας, σημαντικότερα ίσως σε τοπική κλίμακα από προβλήματα που κλήθηκε να λύσει η συνδιάσκεψη της Κοπεγχάγης. Στην προσπάθειά μας να σκεφτούμε παγκόσμια, κινδυνεύουμε να ξεχάσουμε να σκεφτόμαστε τοπικά. Κινδυνεύουμε να οδηγηθούμε στον έσχατο παραλογισμό: Να βλέπουμε το δάσος αλλά να σκοντάφτουμε στο δέντρο,  για να αντιστρέψω το γνωστό επιχείρημα εναντίον των κοντόφθαλμων.  Η κλιματική αλλαγή  ήρθε σαν αποτέλεσμα υπερεκμετάλλευσης πλανητικών πόρων προς εξυπηρέτηση συμφερόντων ορισμένων κρατών ή ανθρώπων. Λόγω της εμπλοκής στο πρόβλημα οικονομικών συμφερόντων, αυτό έγινε δισεπίλυτο. Χρειάστηκε παγκόσμια κινητοποίηση για να οδηγηθούν όλοι σ’ ένα τραπέζι και να αναζητήσουν λύση.
Μήπως όμως συμβαίνει το ίδιο και σε μικρότερες κλίμακες; Δεν γνωρίζει κανείς μας περιπτώσεις υπερεκμετάλλευσης πόρου με οικονομικές προεκτάσεις που οδηγεί εκ του ασφαλούς σε πρωτόγνωρες περιβαλλοντικές καταστροφές;  Γιατί άραγε η στάση μας απέναντι σε αυτά τα προβλήματα θα πρέπει να είναι διαφορετική; Γιατί η λογική αντιμετώπισης τέτοιων προβλημάτων να είναι διαφορετική από τη στάση μας απέναντι στην κλιματική αλλαγή;
Κανένα σενάριο παγκόσμιας καταστροφής και εξαφάνισης του ανθρώπινου είδους δεν επαληθεύτηκε ποτέ μέχρι σήμερα ούτε πρόκειται αυτό να συμβεί στο μέλλον. Όχι τουλάχιστον στο μέλλον που μετριέται με ανθρώπινα μέτρα. Ο άνθρωπος, ως έλλογο ον, μπορεί να καθορίσει σε μεγάλο βαθμό το μέλλον του και, στο βαθμό που θα χρειαστεί, θα το κάνει. Αρκεί να σκέφτεται. Να σκέφτεται και να δρα. Να σκέφτεται και να δρα τόσο παγκόσμια όσο και τοπικά. Γιατί, αν το ένα - το σκέψου παγκόσμια, δράσε τοπικά – είναι αντίδοτο στην κοντόφθαλμη σκέψη, το άλλο, το σκέψου και τοπικά, είναι αντίδοτο στον καιροσκοπισμό και στην εθελοτυφλία.
 Το άρθρο αυτό γράφτηκε το απόγευμα της Παρασκευής 18/12 και θα δημοσιευτεί στο φύλλο της Κυριακής 20 Δεκέμβρη στο φύλλο της εφημερίδας "ΘΕΣΣΑΛΙΚΗ ΗΧΩ".


.

Πέμπτη 17 Δεκεμβρίου 2009

Οι παράδοξες επιδράσεις του Αχελώου στη φιλοσοφία


Η στάθμη των υπόγειων νερών πέφτει, τα επιφανειακά νερά ρυπαίνονται, το νερό δεν φτάνει, φέρτε τον Αχελώο». Τούτα ήταν πάνω κάτω τα λόγια του εισηγητή της νομαρχιακής παράταξης ΝΕΑΣ, κατά την τελευταία έκτακτη συζήτηση στο Νομαρχιακό Συμβούλιο Λάρισας για τον Αχελώο.Η παράταξη της ΝΕΑΣ στηρίζεται από το ΚΚΕ.

Ας δούμε λίγο τη σημειολογία των θέσεων αυτών. Το ΚΚΕ, ποτέ δεν μιλά σε παθητική φωνή. Ο εργάτης δεν πεινάει. Τα ντόπια και ξένα μονοπώλια οδηγούν το λαό στην πείνα. Ο λαός δεν υποφέρει. Ο δικομματισμός και τα δεκανίκια του οδηγούν το λαό στην καταστροφή. Το περιβάλλον δεν καταστρέφεται. Το καπιταλιστικό σύστημα το καταστρέφει. Στην περίπτωση όμως της επιχειρηματολογίας του υπέρ της εκτροπής, τα πάντα συμβαίνουν μόνα τους ή χωρίς εξήγηση, σχεδόν μεταφυσικά. Έχουν θέση όμως μεταφυσικές ερμηνείες σε φυσικά προβλήματα; Πολύ περισσότερο, χωράει η μεταφυσική στον διαλεκτικό υλισμό και ορθολογισμό του ΚΚΕ;

Γνωρίζουν πολύ καλά στο ΚΚΕ ότι για την πτώση της στάθμης του υδροφόρου ορίζοντα φταίει η υπεράντληση, για την ρύπανση φταίνε τα φυτοφάρμακα, για το υδατικό έλλειμμα φταίει η διάρθρωση των καλλιεργειών, η σπατάλη, η έλλειψη υποδομών. Γιατί όμως δεν το λένε; Γιατί, αυτοί, που σε κάθε ευκαιρία καταγγέλλoυν το κράτος και το κεφάλαιο, σιωπούν ή κάνουν πως δεν ξέρουν;

Το «κόμμα της εργατικής τάξης» χαϊδεύει τα αυτιά των αγροτών. Και τα χαϊδεύει γιατί σ’ αυτούς στηρίζει την εκλογική του δύναμη στη Θεσσαλία. Το κόμμα της εργατικής τάξης έχει επιλεκτικές ευαισθησίες σε σειρά θεμάτων και δεν χάνει ευκαιρία να μας το δείχνει. Να θυμίσω την σφοδρότητα με την οποία «μάχεται» - και καλά κάνει - τη χρήση του πετ-κοκ ως καυσίμου και την σφοδρότητα επίσης με την οποία επιτίθεται σε όσους ζητούν την σταδιακή αποδέσμευση της χώρας από τον λιγνίτη. Το πετ-κοκ σκοτώνει αλλά ο λιγνίτης θεραπεύει! Τα παράδοξα του Περισσού.

Ο Μπούτας, λοιπόν κι ο Ρίζος ο Μαρούδας (γνωστοί αγροτοσυνδικαλιστές) είναι ο λόγος για την στάση του ΚΚΕ. Είναι αυτοί που θα μπορέσουν να «κατεβάσουν» τρακτέρ στους δρόμους ικανοποιώντας τις ανάγκες του κόμματος για γυμναστικές επιδείξεις. Τις ανάγκες του κόμματος υπηρετεί η στάση του ΚΚΕ κι όχι αυτές της Θεσσαλίας.

Δευτέρα 14 Δεκεμβρίου 2009

Ο Βάιος

Ο Βάιος…

Εργαζόμενος στο δημόσιο, κηπουρός, αλλά κάνει δουλειά γραφείου. Ο μισθός και τα λογής επιδόματα φτάνουν κοντά στα 1300 ευρά το μήνα. Με τα νοίκια από κάτι χωραφάκια, ένα σπιτάκι - κληρονομιά της άκληρης της θειάς - με κάτι μεροκάματα μαύρα, με τα «τυχερά» - έχει τον τρόπο του - της υπηρεσίας, τα εκτός έδρας, τις υπερωρίες, συμπληρώνει το εισόδημά του. Πόσα φτάνει; Κανείς δεν ξέρει. Ο ίδιος δεν λέει.

Λέει όμως πως «δεν βγαίνει». Οι ανάγκες βλέπεις… Σ’ αυτό ο Βάιος είναι ξεκάθαρος: «Το ρεύμα, το νερό, το τηλέφωνο, η nova, τα κινητά, τα ψώνια, τα φροντιστήρια, το ντύσιμο, τα προσωπικά, η έξοδος – βρε αδερφέ! -, τσιγάρα, καφέδες, τσίπουρα, η ασφάλεια, τα τέλη κυκλοφορίας, τα καύσιμα για τα’ αυτοκίνητα της οικογένειας… μη σου πω 5 χιλιάρικα το μήνα». Ο Βάιος όπου σταθεί, φωνάζει: «δε βγαίνω, ρε! Πού είναι το κράτος; Δεν υπάρχει κράτος! Θέλω αύξηση!»

Την προσδιορίζει την αύξηση ο Βάιος: «Βγάζω 1300, μου λείπουν άλλα τρία για να καλύψω τις ανάγκες μου, δώστε μου τουλάχιστον τα μισά» Πως μπορείς να αντιπαλέψεις τα επιχειρήματα του Βάιου; Δεν βγαίνει ο άνθρωπος. Δεν του φτάνουν να καλύψει τις ανάγκες του. Βέβαια, το ύψος των αναγκών του το προσδιορίζει μόνος του. Ούτε κουβέντα να κόψει τη nova, ούτε συζήτηση να μειώσει τα τσίπουρα, ούτε λόγος να αλλάξει αυτοκίνητο: «που να πας χωρίς το διπλοκάμπινο;»

Κι έρχεται ο προϊστάμενος, ο δήμαρχος σα να λέμε, και λέει: «Εσένα ρε Γιάννο σου περισσεύουν λεφτά. Δεν είσαι πολυέξοδος, συμμαζεμένος είσαι, όλο σπίτι γραφείο – γραφείο σπίτι. Και το σεϊσέντο, τι καίει; Θα σου μειώσω το μισθό, θα πάρω κι από κάνα δυό άλλους για να καλύψει τις ανάγκες του ο Βάιος». Κάγκελο ο Γιάννος!

Τον γνωρίζω τον Βάιο. Γνωριμία του τσιπουράδικου, απ’ αυτές τις στενές κι απόλυτα ξένες. Έχω ακούσει τον «πόνο του» δεκάδες φορές: «Δεν βγαίνω ρε φίλε!». Μόνιμα χρεωμένος αλλά τα γούστα – γούστα. Πάντα ακριβά. Να κεράσματα, να μπουκάλια στα σκυλάδικα «για το μωρό απέναντι με το ξώβυζο», να σούρτα, να φέρτα… Το «διπλοκάμπινο» το ξέρουν σ΄ όλα τα κωλόμπαρα. Δεν υπάρχει δίμετρο αλλοδαπό να μην τον φωνάζει με τ’ όνομά του σε ακτίνα 100 χιλιομέτρων.

- Βάιο, του λέω, ξοδεύεις πολλά γι’ αυτό δεν βγαίνεις.
- Φιλαράκι, να μου δώσουν αύξηση, να μου χαρίσουν το δάνειο, να βρουν τρόπο, να μπω στο ΕΣΠΑ, να τα πάρω κι εγώ. Έχω ανάγκες ρε. Έτσι δε λέτε εσείς οι αριστεροί; «Ο καθένας σύμφωνα με τις ανάγκες του», δε λέτε;

Ακαταμάχητο το επιχείρημα του Βάιου.

Είχε και κάτι μετρητά από τη μάνα του, λίγα περισσότερα προίκα της Σούλας, τ’ απόσωσε κι αυτά για να μπει συνεταίρος «σε ντιλιβεράδικο» (γκαβά λεφτά, έλεγε) αλλά έπεσε έξω.

Ο δήμαρχος…

Συχωριανός του Βάιου. Τον έχει στήριγμα. Ρουφιάνος, δεξί χέρι, χειροκροτητής, τσαμπουκάς, ψηφοφόρος, κομματάρχης. Ο άνθρωπος για όλες τις δουλειές. Του έταξε λεφτά, θα τα βρει. Για τον Βάιο… Τις έκανε τις επαφές, τη στρώνει τη δουλειά, σπρώχνει από εδώ, τραβά από εκεί, το ρεγουλάρει το θέμα. Κατάφερε και μάζεψε τις υπογραφές μέχρι που οι υπόλοιποι ξεσηκώθηκαν. Πρώτ’ απ’ όλους ο Γιάννος. Συνάδελφος του Βάιου, στο ίδιο γραφείο… Αυτουνού του περισσεύανε, αλλά - βρε αδερφέ - τις υπερωρίες, τα εκτός έδρας, τα τυχερά όλα στον Βάιο; Ακόμα και δάνειο άτοκο της υπηρεσίας πήρε ο Βάιος κι αυτός τίποτα. Δικά του λεφτά μασούσε «ο αχόρταγος», έτσι τον έλεγε τον Βάιο ο Γιάννος. Πήγε στον επόπτη, στο συνδικάτο, στο Νομάρχη, ακόμα και στην Αθήνα στα κεντρικά έφτασε, κατάφερε να κλείσει προσωρινά τις βάνες της υπηρεσίας προς τον αχόρταγο…

Τότε άρχισαν τα όργανα.. Η υπηρεσία χωρίστηκε στα δυό: οι μεν με τον Βάιο οι άλλοι με το Γιάννο. Όχι ότι είχαν κοινά κίνητρα ούτε κοινά επιχειρήματα, όχι! Ο καθείς για τους λόγους του. Άλλος γιατί η νοοτροπία «Βάιος» μπορούσε να καλύψει και το δικό του βόλεμα, άλλος για να τά ’χει καλά με το δήμαρχο, άλλος για να γλείψει κι αυτός κάνα κόκαλο, να σου πως σχηματίζεται η παρέα του Βάιου. Το ίδιο κι απ’ την άλλη μεριά: ποικιλόχρουν και πολύτροπο ακροατήριο. Στο τέλος μπερδεύτηκε και το πόπολο κι ακολουθούσε σαν πρόβατο τους «ταγούς» του.

Οι πολιτικάντηδες, αυτοί που αρέσκονται να τους αποκαλούν «αιρετοί» - μάλλον σε αντιδιαστολή με τους «εξαίρετους» - βρήκαν ακροατήριο έτοιμο και ψήφους μαζεμένους. Οι Βαϊκοί και οι Γιαννικοί.. Κι ανάμεσα η λογική χαμένη. Ακολούθησαν οι άνθρωποι των γραμμάτων και των επιστημών. Εκεί να δείτε αλαλούμ. Χλιμίντζουρες που τους τρέχουν τα σάλια μπροστά στο μικρόφωνο των «μέσων», πειναλέοι που σου βγάζουν ό,τι αποτέλεσμα θέλεις μέσα από «έρευνες» και «μελέτες», αυλοκόλακες και μόνιμοι κάτοικοι των προθαλάμων του δημαρχείου για μια θέση, μια χρηματοδότηση, μια μελέτη. Επιστημονικές απόψεις «αλά κάρτ». Τεκμηρίωση με την λογική «έχω την αίσθηση». Κι εγώ την έχω ρε φίλε, αλλά δεν την βγάζω σε δημόσια θέα…

Τέλος, απέκτησε και ιδεολογικό υπόβαθρο (απαραίτητο!) η διαμάχη. Ποικιλόχρουν επίσης. Τα πάντα όλα! Λαϊκή εξουσία, αντίσταση στα μονοπώλια, αναδιανομή του πλούτου, ικανοποίηση του αισθήματος δικαίου, ανήκομεν εις την δύσην, είμεθα έθνος ανάδελφον και λοιπαί βαρύγδουπαι μπούρδαι …

Κι η λογική χαμένη.

Τι λέει η λογική; Ότι όποιος δανείζει σε σπάταλο, πετάει τα λεφτά του. Ότι οι ανάγκες είναι μια πολύ υποκειμενική παράμετρος για να μετρηθεί, ότι ο δημόσιος κορβανάς – ο εθνικός πλούτος – είναι ιερός… πράγματα αυτονόητα και αυταπόδεικτα.

Αλλά, είπαμε… η λογική είναι χαμένη

Κι οι βάνες των χρημάτων προς τον Βάιο, πότε άνοιγαν – πότε έκλειναν… το γεφύρι της Άρτας σε νέα έκδοση..

Χρόνια κρατάει το έργο… Δήμαρχοι έρχονται και παρέρχονται, όλοι προσκυνούν το καθεστώς του Βάιου… Διότι με σημαία «λεφτά στο Βάιο» εκλέχτηκαν όλοι. Η κυρίαρχη ιδεολογία : δικαίωση της αρπαχτής, της προχειρότητας, της ασυδοσίας. Το μέσον αναρρίχησης έγινε σκοπός της εξουσίας. Ο φορέας ταυτίστηκε με το φορτίο και το φορτίο κατάπιε τον φορέα. Στο τέλος, ο Βάιος κυβερνά. Και κανείς δεν το συνειδητοποίησε…

Τι κι αν κάποιοι φωνάζουν ότι:

Δεν δίνεις σε κάποιον με τρύπιες τσέπες να σου φυλάξει λεφτά
Δεν δίνεις τα λεφτά των άλλων σε κάποιον που δεν ξέρει να κουμαντάρει τα δικά του
Οι ανάγκες καθορίζονται από τα διαθέσιμα μέσα και όχι το ανάποδο.

Να τα πάρει ρε παιδιά ο Βάιος τα λεφτά του, αφού πρώτα:

Μάθει να κάνει οικονομία
Ξαναδεί τις ανάγκες του. Δεν θα πληρώνουν όλοι τα …. τις σεξουαλικές του επιθυμίες

Τότε, να δούμε πραγματικά πόσα του λείπουν κι ανάλογα να κινηθούμε.

Ο Βάιος είναι παντού. Σε όλες τις γωνιές της Ελλάδας, σε όλες τις τάξεις και τα στρώματα, σε όλα τα επαγγέλματα. Ο Βάιος είναι ιδεολογία, είναι πρακτική, είναι σύστημα. Το σύστημα «Βάιος» είναι κυρίαρχο στην Ελληνική πραγματικότητα. Το βλέπεις παντού, το ακούς παντού, το βιώνεις παντού. Οι οπαδοί του συστήματος Βάιος έχουν κωδικούς αναγνώρισης μεταξύ τους. Συνθηματικά. Κάθε φορά που ακούς : «έλα μωρέ τώρα», «θα τα βρούμε φιλαράκι», «ωχ αδερφέ», «έχω ένα φίλο, που έχει έναν συμπέθερο που ξέρει τον τάδε», «που είναι το κράτος, ρε» - ή παρόμοιες εκφράσεις που περιέχουν τη λέξη κράτος - ξέρεις ότι έχεις μπροστά σου ένα μέλος του συστήματος Βάιος.

Κι ο «δήμαρχος» παντού είναι. Ειλικρινά δεν ξέρω – κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα πια – ποιος γέννησε ποιον: ο Βάιος το «δήμαρχο ή ο δήμαρχος τον Βάιο; Το γεγονός είναι ότι όπου υπάρχει εξουσία, φυτρώνει μέσα της κι ένας δήμαρχος. Λες κι είναι αδύνατο να ευδοκιμήσει άλλο φρούτο στο χώμα της εξουσίας παρέξ αυτό του δημάρχου. Δήμαρχος και Βάιος πάνε πακέτο. Δυό γρανάζια απαραίτητα να κινηθεί η μηχανή. Ένα να λείψει, το οικοδόμημα καταρρέει, κι αυτό το ξέρουν κι οι δυό γι’ αυτό φροντίζουν κι ο ένας συντηρεί τον άλλον. Σιαμαίοι, δεμένοι στη ζωή και στο θάνατο και – οι μπαγάσηδες! – ξέρουν να γαντζώνονται στη ζωή.

Το σύστημα «Βάιος» δεν έχει πρόσωπο, έχει εικόνα. Το βλέπουμε στα σπίτια που χτίζουμε, στις πόλεις που φτιάχνουμε, στη διασκέδαση, στα σχολεία, στις υπηρεσίες, στον τρόπο που επιχειρούμε, που σχετιζόμαστε. Είναι παντού. Είναι δύσκολο να κρατηθείς μακριά του. Είναι κατόρθωμα να μη σε καταπιεί.

Δεν πιστεύω στη μαζική ευθύνη. Δεν φταίμε όλοι για την επικράτηση του Βάιου στην κοινωνία. Τουλάχιστο δεν φταίμε όλοι το ίδιο. Η καλλιέργεια μαζικής ενοχής είναι αυτή που τρέφει το σύστημα «Βάιος» γιατί φέρνει μοιρολατρία, καταστροφολογία, παραίτηση. Η μαζική ενοχή κάνει τον «εχθρό» αόρατο, καθώς αυτός γίνεται πανταχού παρών. Ο αδύναμος κρίκος στο σύστημα Βάιος είναι ο δήμαρχος γιατί αυτός «παιδεύει», διαμορφώνει κοινωνίες, νομοθετεί, άρχει. Δεν φταίνε όλοι, δεν φταίμε όλοι. Μη μασάτε! Η μαζική ενοχή είναι το αυγό μέσα από το οποίο ξαναγεννιέται το σύστημα.

Η εικόνα του Ασώτου που είδατε στα προηγούμενα κείμενα και οι πιο πολλοί αναγνωρίσατε, είναι μια μόνο έκφανση του συστήματος Βάιος. Τον Βάιο θα τον βρείτε κι αλλού, θα τον βρείτε παντού. Αφορμή για να γραφτεί στάθηκε το ζήτημα της εκτροπής του Αχελώου και η «λογική» που στήθηκε γύρω από αυτήν. Μια δεύτερη ανάγνωση κάτω από αυτό το πρίσμα κάνει φανερές τις αναλογίες. Βέβαια, για τις ανάγκες της μυθοπλασίας, η υπερβολή ήταν παρούσα σε όλο το κείμενο. Είναι κάτι που έκανα ηθελημένα για να τονίσω το πρόβλημα. Γιατί πρόβλημα είναι που πρέπει να λυθεί. Αν αφήσουμε να το λύσει το σύστημα Βάιος, χαθήκαμε.