Το σεξ με τον Ευριπίδη

Με αφορμή την παράσταση "Ελένη" του Ευριπίδη στο Αρχαίο Θέταρο της Επιδαύρου από τον Δημήτρη Καραντζά.

Υπάρχει ο πειραματισμός και η πρωτοπορία στην τέχνη, μια συνεχής αναζήτηση τρόπων να εκφραστούν ξανά οι ίδιες παγκόσμιες παλιές ανησυχίες ή όσες στο μεταξύ έχουν προκύψει.

Ο καλλιτέχνης, ο οποιοσδήποτε καλλιτέχνης μπορεί να πειραματίζεται, να ανακαλύπτει δρόμους, να εξερευνά υπάρχοντες, να αποκαλύπτει κρυφές πτυχές ή θεάσεις που άλλοι δεν μας συνέστησαν. Μπορεί και να μην το κάνει. Μπορεί να περπατήσει στους δρόμους που άλλοι άνοιξαν και να τους περπατήσει με τη φρεσκάδα στη ματιά ενός που για πρώτη φορά κάνει το ταξίδι, με το πάθος, την εμμονή, το βάθος της αγάπης αυτού που διαρκώς επανέρχεται. Μπορεί το πέρασμά του να χαράξει το δρόμο, μπορεί να χαράξει τον αιθέρα μπορεί καν να μην ταράξει τη σκόνη των αιώνων.

Ο καλλιτέχνης μπορεί να κινητοποιείται από τη δόξα, το χρήμα, την ανάγκη αναγνώρισης, από έρωτα ή από συνδυασμό των παραπάνω ή από οποιοδήποτε άλλο κίνητρο.

Τα παραπάνω λένε ότι η τέχνη δεν έχει όρια, δεν έχει όρους, δεν έχει ορισμό. Όμως, από τη στιγμή που εκτίθεται στην ορχήστρα ή στη σκηνή, στους τοίχους μιας έκθεσης, στα αυτιά και στα μάτια της κοινωνίας, εκτίθεται στην κρίση και αυτή μπορεί να είναι αμείλικτη, μπορεί να είναι διθυραμβική και οτιδήποτε άλλο ενδιάμεσα.

Ο πιτσιρικάς, ο σκηνοθέτης Δημήτρης Καραντζάς, απέδειξε ότι ψάχνει και ψάχνεται. Στην κίνηση, στην εκφορά του λόγου, στο στήσιμο των ηθοποιών. Απέδειξε ότι γνωρίζει τις κλασσικές φόρμες καλά - ήταν συνεπώς ένας καλός μαθητής - και ότι έμαθε θέατρο. Μας έδειξε επίσης ότι είναι από αυτούς που πειραματίζονται στην κόψη του πειραματισμού, στην αιχμή της πρωτοπορίας. Αυτό από μόνο του δεν είναι πιστοποιητικό επιτυχίας ούτε καλής έκβασης του πειράματος, κάθε άλλο.

Θα μου πεις, εντάξει, αυτά που λες ρε Παντελή, δεν δείχνουν ότι η παράσταση ήταν δελφινάριο. Όχι, δεν ήταν. Ήταν ένας πειραματισμός στα όρια από έναν - σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις - καλό πειραματικό σκηνοθέτη. Ξέρετε που διαφωνώ; Δεν ξέρω, μπορεί να είμαι πολύ γέρος, μπορεί να είμαι πολύ συντηρητικός, αν και άλλη ιδέα έχω για τον εαυτό μου, αλλά νομίζω ότι δεν είναι ανάγκη να χρησιμοποιήσεις λευκούς ρινόκερους για τα πειράματά σου ούτε να τα κάνεις στην πλατεία του χωριού λέγοντας στον κόσμο «ελάτε να σας κεράσω ένα μεζεδάκι».

Τι έκανε ο πιτσιρικάς; Έστησε την «Ελένη» του Ευριπίδη ξεχνώντας  εντελώς τις θεατρικές φόρμες της Αρχαίας Τραγωδίας, τόσο ως προς το στήσιμο των υποκριτών και της σκηνής όσο και ως προς τη δομή της ίδιας της τραγωδίας. Πατώντας σε έναν εξαιρετικό μύθο και σε μια εξίσου εξαιρετική απόδοση του αρχαίου κειμένου, έστησε μια παράσταση όμορφη χωρίς σκηνικά, χωρίς κοστούμια, με καταπληκτική αίσθηση του χώρου, του λόγου και της κίνησης, με πολλές κλιμακώσεις συναισθημάτων - όχι μια συνεχή μέχρι κορύφωσης αλλά πολλές μικρές.

Γιατί όμως έπρεπε να υπερβεί το παραπάνω; Γιατί να κάνει ένα ακόμη βήμα; Η έλλειψη του μέτρου φίλε αναγνώστη. Η ορμή της ηλικίας που οδηγεί σε μια περιττή και συνήθως λάθος κίνηση ικανή να χαρακτηρίσει όλη την προηγούμενη πορεία. Δεν υπήρχε κανένας λόγος πραγματικά να ανατρέψει την τραγικότητα του Ευρυπίδιου μύθου. Το ότι μπορούσε να το κάνει δεν είναι δικαιολογία. Ο καθένας μπορεί. Δεν υπάρχει τραγική αφήγηση η οποία να μην μπορεί να βγάλει γέλιο όταν η απόσταση (χρονική ή άλλη) από τα γεγονότα είναι κοινωνικά ασφαλής ή όταν τα γεγονότα υπάρχουν μόνο στο μυαλό του συγγραφέα. Η ανατροπή της τραγικότητας με τον ένα και μοναδικό τρόπο που μπορεί να γίνει και να είναι ανατροπή, με την μετατροπή της δηλαδή σε κωμωδία χωρίς να πειραχθεί στο παραμικρό το αρχικό κείμενο, αφαιρεί την οποιαδήποτε δύναμη από το μύθο και το έργο και προσφέρει απλά ένα δίωρο χαλάρωσης που μια γνήσια κωμωδία θα το πρόσφερε με μεγαλύτερη απλοχεριά και αποτελεσματικότητα. Τότε γιατί έγινε; Ποιο είναι το point; Υπάρχει; Ο σκηνοθέτης απέδειξε με όλα τα προηγούμενα ότι έχει άποψη (κατάφερε να μπολιάσει στοιχεία κόμικ σε μια αρχαία τραγωδία με θαυμάσιο τρόπο), γιατί να κάνει το βήμα παραπάνω και να «θυσιάσει» τον λευκό ρινόκερο κερνώντας μας μάλιστα μεζεδάκι από το ανόσιο σφάγειο;

Γιατί μπορεί να το κάνει. Γιατί είναι 26 και δεν τον νοιάζει. Γιατί δεν έχει μέτρο της πράξης του. Γιατί επιδιώκει την εκζήτηση σε έναν χώρο που την χειροκροτά. Γιατί η εκζήτηση και η υπερβολή θα του ανοίξει ταχύτερα τις πόρτες. Γιατί η πρόκληση θα φέρει τη συζήτηση και η συζήτηση θα φέρει ταχύτερα την αναγνωρισιμότητα και η αναγνωρισιμότητα την επιτυχία. Για τον ίδιο λόγο που οι στάρλετ έβγαζαν τα βυζιά έξω στις Κάνες επί δεκαετίες. Έχουμε δει τα βυζιά της Μπαρντό αλλά και αυτά εκατοντάδων άγνωστων. Η Μπαρντό πέτυχε, οι άλλες όχι. Υπάρχουν και δεκάδες άλλες που πέτυχαν χωρίς να δείξουν τα βυζιά τους στις Κάνες. Ο Δημήτρης Καραντζάς έχει τα βυζιά της επιτυχίας, δεν χρειαζόταν να μας τα δείξει στην παραλία. Ξέρει θέατρο, έχει ιδέες, μένει να ελέγξει τις ορμές του.

Θα μου πεις «γιατί»; Κοίτα να δεις, αν το κοινό του είναι οι δέκα μπουχτισμένοι από πειραματισμούς και θέατρο, αν είναι δηλαδή οι θεατράνθρωποι και οι φανατικοί θεατρόφιλοι, καλά κάνει. Όμως δεν διάλεξε μια πειραματική σκηνή, μια δεύτερη. Δεν διάλεξε το υπόγειο του Κουν αλλά την Επίδαυρο. Απευθύνθηκε και σ’ εμένα που βλέπω ένα έργο τον χρόνο στην καλύτερη περίπτωση, που πάω να συναντήσω τον τραγικό (η κωμικό) στον χώρο του. Γιατί το κοινό του δεν ήταν ο περισχοινισμένος χώρος στο κάτω διάζωμα αλλά όλο το θέατρο, δεν ήταν οι χορτάτοι αλλά όλοι μας. 


Υ.Γ. Το παραπάνω γράφτηκε σαν σχόλιο σε σχόλιο στο facebook αλλά με "ταλαιπώρησε" σε όλο το ταξίδι της επιστροφής και με βασάνισε στον ύπνο μου. Ο χειρισμός ενός τόσο ντελικάτου και ιδιαίτερου έργου όπως η Ελένη δεν είναι εύκολη υπόθεση. Ο Δημήτρης Καραντζάς - κατά την ταπεινή μου άποψη - δεν τα κατάφερε στην ανατομία.

Το πελατειακό κράτος είναι παντού.

Άννα Μιχαηλίδου, Easy come, easy go

Έχει περάσει μια δεκαετία από τότε που ασχολήθηκα για πρώτη φορά με τα απόβλητα τυροκομείων και ελαιοτριβείων και η κατάσταση παραμένει έκτοτε, πρακτικά αμετάβλητη και είναι η εξής:

Α) ελάχιστες παραγωγικές μονάδες - συνήθως οι μεγάλες - μπορούν και επεξεργάζονται σε κάποιο βαθμό τα απόβλητά τους.

Β) Οι πλειοψηφία των διάσπαρτων ανά την Ελλάδα μονάδων, διαθέτει ανεπεξέργαστα τα απόβλητα σε ποτάμια, ακτές, λίμνες, στο έδαφος προκαλώντας τεράστιες καταστροφές.

Γ) Ο όποιος ανταγωνισμός στρεβλώνεται βάναυσα σε βάρος όσων διαθέτουν ή διαθέτουν και λειτουργούν συστήματα διαχείρισης αποβλήτων.

Δ) Το κράτος κάνει τα στραβά μάτια ή ελέγχει υποτονικά και με αυτό τον τρόπο ενισχύει την στρέβλωση της αγοράς.

Ε) Οι επιχειρήσεις θεωρούν περιττή πολυτέλεια και δαπάνη το περιβάλλον αλλά παίζουν το παιχνίδι που τους επιβάλλει το κράτος και κάνουν ότι επεξεργάζονται όσο οι άλλοι κάνουν ότι ελέγχουν και οι πολίτες κάνουν ότι νοιάζονται. Έτσι, το πελατειακό και κρατικοδίαιτο σύστημα καλά κρατεί.

Δύσκολοι καιροί, καταλαβαίνω, αλλά καμιά εξωστρέφεια χωρίς την επί του προϊόντος προστιθέμενη αξία του σεβασμού στο περιβάλλον δεν μπορεί να έχει διάρκεια, ένταση και βιωσιμότητα. Οπότε για όλους είναι μονόδρομος. Μονόδρομος που πρέπει να περπατηθεί σωστά για να βγάλει γρήγορα και με ασφάλεια στο σωστό προορισμό. Πως γίνεται αυτό;

Το κράτος νομοθετεί όρια. Νούμερα, κλίμακες, διαστήματα, συγκεντρώσεις όπως θέλετε πείτε τα. Τι σημαίνει αυτό; Το κράτος λέει:

"Κύριοι εγώ στην έξοδο του εργοστασίου σας θέλω να έχω τόσα και τέτοιου είδους απόβλητα. Τι θα κάνετε εσείς ΠΡΙΝ τη δική μου μέτρηση, δεν είναι δική μου δουλειά αλλά δική σας και των ερευνητικών κέντρων - δημόσιων ή ιδιωτικών. Αν η μέτρηση συμφωνεί με την οδηγία μου και έχουν τηρηθεί οι νόμιμες διαδικασίες, όλα καλά. Αν όχι, έχω μια κλιμάκωση ποινών η οποία καταλήγει στην αφαίρεση της άδειας λειτουργίας και την ακολουθώ πιστά."

Απλά και τίμια πράγματα.

Οι βιομηχανίες τώρα και η αγορά, καθορίζουν, επιλέγουν και εφαρμόζουν την μέθοδο η οποία κρίνεται κατά περίπτωση συμφέρουσα. Είναι δικό τους θέμα και δικό τους πρόβλημα και δεν αφορά διόλου το κράτος - σε οποιαδήποτε έκφρασή του.

Πόσο δύσκολο πια είναι το παραπάνω; Πόσο ακατανόητο και δεν εφαρμόζεται; Γιατί όλοι συζητούν για την μέθοδο και τον τρόπο; Τι με ενδιαφέρει εμένα - την κοινωνία - τι μάρκα είναι το πλυντήριο πιάτων της ταβέρνας που τρώω; Εγώ θέλω τα πιάτα να είναι καθαρά. Ο  ταβερνιάρης θα επιλέξει με δικά του κριτήρια κι εγώ θα κρίνω το αποτέλεσμα. Με την ίδια λογική, γιατί ενδιαφέρει την πολιτεία ο τρόπος επεξεργασίας ή διαχείρισης των αποβλήτων και προσπαθεί να επιβάλει μέθοδο; Πλασιέ είναι;

Τα λέω - και τα γράφω - ξανά επειδή αναμένεται να ξεκινήσει εκ νέου η συζήτηση και φοβάμαι ότι θα ξεκινήσει ΠΑΛΙ στραβά. Στο ίδιο μοτίβο της δημιουργίας κρατικοδίαιτης επιχειρηματικότητας και της καλλιέργειας των ίδιων πελατειακών σχέσεων ανάμεσα σε βιομηχανία, κράτος, παρόχους υπηρεσιών και κατασκευαστές μονάδων.

Δεν είναι καιρός να μπει μια τελεία; 

Εκλογές 2014 – Μια μέρα μετά.

Της Ελένης Γεωργοπούλου



Δύο εβδομάδες πριν τις ευρωεκλογές και παρατηρώντας τ’ αποτελέσματα των δημοσκοπήσεων αλλά και τις συζητήσεις μεταξύ φίλων φαίνεται να ξεκαθαρίζει το διακύβευμα των εκλογών. Προσοχή: Το διακύβευμα δεν το κρίνουμε, δεν σχολιάζουμε, με άλλα λόγια, αν είναι σωστό , λογικό ή αληθές. Το διακύβευμα απλώς υφίσταται και οδηγεί την κούρσα. Ποιο είναι λοιπόν;

Ιδού: Αριστερά ή δεξιά;

Για να προλάβω όσους βιαστούν να κατηγορήσουν την ελληνική κοινωνία ως ανώριμη πολιτικά ή ως αδύναμη να συλλάβει τη μεγάλη εικόνα που συλλαμβάνουν οι φωστήρες της πολιτικής και ως εκ τούτου θέτει ξεπερασμένα και εκτός πραγματικότητας διλήμματα θα θυμίσω ορισμένα γεγονότα.
Εκτός από την διάσωση της χώρας και την παραμονή μας στο ευρώ όλο το διάστημα της συγκυβέρνησης ΝΔ-ΠΑΣΟΚ κερδίσαμε - είδαμε και: το βίντεο Μπαλτάκου χωρίς καμία συνέπεια, διορισμούς αναξιόλογων φίλων του πρωθυπουργού σε υψηλά πόστα χωρίς καμία συνέπεια επίσης και επιστροφή (ακόμη και άρρητη) στο συντηρητικό τρίπτυχο: Πατρίς – Θρησκεία – οικογένεια. Με άλλα λόγια γινόμαστε μάρτυρες μιας δεξιάς αισθητικής που επιβάλλεται χωρίς να έχει απέναντι της καμία σοβαρή εναλλακτική πρόταση. Όπως το μνημόνιο – αντιμνημόνιο ως δίλημμα ξεφτίζει με τον ίδιο ακριβώς τρόπο ξεφτίζει και το δίλημμα διάσωση ή καταστροφή. Όταν μάλιστα η διάσωση έχει επιτευχθεί με την καταστροφή μεγάλης μερίδας της ελληνικής κοινωνίας γίνεται σαφές πως ένα τέτοιο δίλημμα δεν μπορεί να οδηγήσει την κούρσα των εκλογών.

Λίγο παρακάτω, έχουμε την κατάρρευση του ΠΑΣΟΚ (την κατάρρευση δηλαδή του πιο πολυσυλλεκτικού κόμματος στην Ελλάδα που στέγαζε την ίδια στιγμή τον Σημίτη και τον Τσοχατζόπουλο) και την μετατόπιση μεγάλου μέρους στελεχών και ψηφοφόρων του στο ΣΥΡΙΖΑ. Εδώ η εύκολη ανάγνωση των κεντροαριστερών εκσυγχρονιστών που συνοψίζεται στη φράση: « το βρώμικο ΠΑΣΟΚ πήγε στο ΣΥΡΙΖΑ» είναι αρχικά αφελής και σε δεύτερο χρόνο καταστροφική. Αφελής και καταστροφική γιατί δεν λύνει το πρόβλημα και υποκρύπτει ευχή. Ας γίνω πιο καθαρή. Το «βρώμικο κομμάτι του ΠΑΣΟΚ» στο ΣΥΡΙΖΑ ή όπου αλλού παραμένει δεν εξαφανίζεται, όσο κι’ αν κάποιοι το εύχονται. Πρόκειται για σώμα ψηφοφόρων που αποφασίζει για το ποιος ή ποιοι θα κυβερνήσουν. Η απαξίωση ή αδυναμία ανοίγματος διαλόγου μ’ αυτό το κομμάτι της κοινωνίας που το έθρεψαν και το δυνάμωσαν οι κυβερνήσεις της μεταπολίτευσης, δεν αποτελεί λύση. Αντίθετα αναβάλει τη λύση.

Η αναβολή της λύσης σχηματοποιείται σε κινήσεις, κόμματα φωστήρων και think tank που ισχυρίζονται πως φέρουν το καινούργιο και το διαφορετικό αλλά στην ουσία τους είναι τόσο φοβικά που αφ’ ενός αδυνατούν να συγκρουστούν μετωπικά με την αισθητική της δεξιάς και αφ’ ετέρου δεν συνομιλούν (ελιτισμός) μ’ αυτό το κομμάτι της κοινωνίας αλλά αντίθετα επιμένουν στο να το χλευάζουν.
Κάπως έτσι διαμορφώνεται το αριστερά ή δεξιά.

Την επόμενη των εκλογών κινήσεις-μικροκόμματα και think tank θ’ αναγκαστούν να συνομιλήσουν μ’ αυτό που χλευάζουν γιατί η ανάγκη της κοινωνίας είναι η δημιουργία σοβαρής κυβερνητικής αντιπρότασης. Αρέσει ή δεν αρέσει την επόμενη των εκλογών οι διαδικασίες θ’ ανοίξουν και ο ΣΥΡΙΖΑ θα έχει κεντρική θέση στο τραπέζι. Το διακύβευμα αριστερά ή δεξιά δεν είναι ούτε ξεπερασμένο, ούτε αφελές είναι πραγματικό και ουσιαστικό και όσο πιο γρήγορα το καταλάβουμε τόσο το καλύτερο. Η ανασυγκρότηση της κεντροαριστεράς στην Ελλάδα περνά αναγκαστικά μέσα από το ΣΥΡΙΖΑ (που θ’ αλλάξει με τη σειρά του μετά τις εκλογές) και οι απειλές - εκβιασμοί περί σταθερότητας, ευρώ ή δραχμής κ.α. δεν θα το σταματήσουν.

Κρήνον, Ρείθρον, Πόταμον

Κάθε ποτάμι χωρίζεται σε τρεις ζώνες, σχετικές με την πανίδα του

1.       Το κρήνον (από την κρήνη): είναι η περιοχή των πηγών, που χαρακτηρίζεται από χαμηλές θερμοκρασίες, χαμηλή παραγωγικότητα και μικρό αριθμό υδρόβιων οργανισμών.

2.       Το ρείθρον (εκεί που αρχίζει να διαμορφώνει την κοίτη του και έχει τυρβώδη ροή) που χαρακτηρίζεται από σταδιακή αύξηση της θερμοκρασίας και της παραγωγικότητας με την μείωση της κλίσης της ροής - άρα και της ταχύτητας.

3.       Το πόταμον που είναι το κομμάτι του ποταμού που ρέει ήρεμα στην πεδιάδα, η θερμοκρασία του είναι υψηλή, το ίδιο και η ποικιλία των οργανισμών που αναπτύσσονται εντός αυτού.

Όσο αυτό βρίσκεται ακόμα στην πρώτη φάση, κανείς δεν ξέρει πως και σε τι θα εξελιχθεί. Μπορεί να χαθεί σε κάποιο ορεινό έλος, να εκβάλει σε ένα μεγαλύτερο ρέμα, να συμβάλλει με άλλα ρυάκια, να ενσωματώσει μικρότερα ή και μεγαλύτερα. Μπορεί να χαθεί σε καταβόθρες, να αποκτήσει όγκο και δύναμη, να παρασύρει κοίτες, να μαιανδρίσει σε πεδιάδες, να πλουτίσει χώματα με τις πλημμύρες του ή να καταστρέψει κοίτες και καλλιέργειες. Μπορεί να είναι ευλογία, μπορεί κατάρα. 

Θα δείξει. 

Η Ελλάς εισπράτουσα

 Τις ημέρες των Χριστουγέννων βρέθηκα για λίγες μέρες εκτός Αθηνών, σε ένα από τα πολλά μικρά χωριά της ελληνικής υπαίθρου. Από εκείνα που αποτελούν αποθήκες συνταξιούχων και χώρους εργασίας ελάχιστων πολιτών της παραγωγικής ηλικίας. Από εκείνα που οι οικογένειες τα εγκαταλείπουν, προτιμώντας το κοντινό αστικό κέντρο με τα φροντιστήρια, τα σχολεία και τα απαραίτητα σχετικά για την εκπαίδευση των παιδιών.

Τα παραπάνω χωριά, με τις εκατό – εκατοπενήντα ψυχές και μέσο όρο ηλικίας πάνω από 50, συντηρούν συνήθως και ένα καφενείο – καφεπαντοπωλείο. Τις ημέρες των μεγάλων εορτών (Πάσχα – Χριστούγεννα) που ο πληθυσμός μπορεί και να τριπλασιαστεί ή να πολλαπλασιαστεί, το καφενείο μετατρέπεται σε ψησταριά, τόπο συνάθροισης, χοροστάσιο, μικρή βουλή. Γίνεται η καρδιά του χωριού. Τις λίγες αυτές ημέρες, αλλοδαποί που ζουν στο χωριό ή ντόπιοι υποαπασχολούμενοι, αναλαμβάνουν με το αζημίωτο χρέη σερβιτόρου, ψήστη και κάποιος πιτσιρικάς με μηχανάκι μπορεί να πάει και 5 σουβλάκια στο απομακρυσμένο σπίτι ή στον ηλικιωμένο που δεν μπορεί να μετακινηθεί. Όλο αυτό για πέντε μέρες Πάσχα – Χριστούγεννα ή για καμιά εικοσαριά μέρες το καλοκαίρι.

Χριστούγεννα διάλεξε το ελληνικό κράτος να ελέγξει τη νομιμότητα σε ένα υποθετικό τέτοιο χωριό. Την ήλεγξε και επέβαλε πρόστιμα συνολικού ύψους μερικών δεκάδων χιλιάδων ευρώ για μια σωρεία παραβάσεων. Όπως αυτή της ανασφάλιστης εργασίας, της μη σύννομης λειτουργίας λόγω έλλειψης άδειας ψησταριάς και άλλων. Στο χωριό των εκατό – εκατοπενήντα ψυχών. Σε μια ρημαγμένη οικονομικά ύπαιθρο. Δεν έκανε τους ελέγχους τον Σεπτέμβρη. Όχι. Τους έκανε όταν ήξερε ότι θα βρει παραβάσεις επειδή ο στόχος δεν είναι η βελτίωση της κατάστασης ή η πάταξη της παρανομίας αλλά η είσπραξη. Δια της εξόντωσης.

Θα πει κανείς ότι αυτός είναι ο νόμος. Δεν αντιλέγω. Αυτό που λέω είναι ότι ή πρέπει να αλλάξει ο νόμος ή πρέπει να ελέγχεται διαφορετικά η εφαρμογή του. Γιατί και αυτό έχει τη σημασία του, ο τρόπος δηλαδή της αστυνόμευσης.

Η περίοδος που διανύουμε μας αναγκάζει να προσαρμοστούμε. Καλούμαστε να υποστούμε θυσίες, να επωμιστούμε δυσβάσταχτο κόστος, να γκρεμίσουμε ζωές στρωμένες, να αναθεωρήσουμε όνειρα. Αν σε αυτό δεν έχουμε συμπαραστάτη αλλά εχθρό την πολιτεία με ποια διάθεση να συναινέσουμε; Με τι ηθικό να συστρατευθούμε;

Το έχω ξαναγράψει, η οργανωμένη πολιτεία οφείλει να προσαρμόζει τις ρυθμίσεις ταχύτερα από την πορεία απορρύθμισης της κοινωνίας. Διαφορετικά, κανείς και τίποτα δεν θα σταματήσει τον νομικό, ηθικό, πολιτικό εκτροχιασμό και τότε δεν υπάρχουν αποφάσεις ικανές να διορθώσουν τη ζημιά.  

Γνώση που δεν μοιράζεται

Οι συζητήσεις και οι έντονοι διαξιφισμοί σχετικά με το μάθημα της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας, με αφορμή τις δηλώσεις της βουλευτού της ΔΗΜΑΡ κυρίας Ρεπούση, απέδειξαν ότι τα γλωσσικά ζητήματα εξακολουθούν να διχάζουν την ελληνική κοινωνία και ανέδειξαν μια σειρά προβλημάτων, κυρίως συμπεριφοράς.

Ανέδειξαν όμως και μια κοινή αγωνία όλων για την γλώσσα, την διάσωση του πλούτου της και την εξάπλωσή της. Συμβαδίζει όμως με αυτή την αγωνία η συλλογική μας συμπεριφορά ή το επίπεδο γνώσης της γλώσσας; Υποστηρίζεται με πράξεις ή μένει στα μεγάλα λόγια και στον εντυπωσιασμό των χρονογραφημάτων;

Ας ρίξουμε μια ματιά στο ελληνικό διαδίκτυο. Κανείς σοβαρός ερευνητής, μελετητής, φοιτητής, μαθητής ή απλά περίεργος φιλομαθής δεν θα επιμείνει περισσότερο από δέκα λεπτά αναζητώντας λίγη περισσότερη από την επιφανειακή πληροφορία πάνω σε ένα οποιοδήποτε θέμα. Σπάνια - και μάλλον με τη βοήθεια της τύχης - θα μπορέσει να ανακαλύψει κάτι χρήσιμο, εκτενές ή λεπτομερές. Εφόσον γνωρίζει αγγλικά - και οι περισσότεροι πλέον γνωρίζουν - θα καταφύγει στον ωκεανό της ξενόγλωσσης πληροφορίας και το μόνο του μέλημα θα είναι η αξιολόγηση ή η ταξινόμησή της.

Πάρτε για παράδειγμα την γουικιπίντια, ένα εγχείρημα που παγκόσμια κατακτά τον σεβασμό των χρηστών που αναζητούν μερικές βασικές έστω πληροφορίες στα γρήγορα. Ρίξτε μια ματιά έπειτα στην ελληνική της έκδοση και βιώστε την πλήρη απογοήτευση: ακόμα και ελληνικά λήμματα είναι απλά μια κακή μετάφραση των αντίστοιχων της αγγλικής.

Φαντάζεστε που οδηγεί αυτό: όταν οι Έλληνες, ειδικά η νέα γενιά, αναζητά τη γνώση σε κείμενα γραμμένα στα αγγλικά, τότε η ελληνική γλώσσα οδεύει ταχύτατα προς τον θάνατό της - τον ορισμό της νεκρής γλώσσας αναζητήστε τον στο διαδίκτυο.

Γιατί συμβαίνει αυτό; Γιατί δεν μπορώ να βρω όσο κι αν ψάχνω πρωτογενή δεδομένα για την βροχόπτωση κάποιας περιοχής; Κλιματικά δεδομένα; Την παροχή ενός ποταμού; Την στρεμματική απόδοση του σιταριού στην Θεσσαλία; Την διακύμανση της τιμής του φυσικού αερίου; Τα διοικητικά πρόστιμα που επιβλήθηκαν από την τάδε υπηρεσία; Τις επιχειρήσεις και το είδος τους που αδειοδοτήθηκαν από την Διεύθυνση Υγιεινής μιας περιφερειακής ενότητας;

Μια απάντηση είναι ότι πολλά από αυτά τα δεδομένα απλά δεν υπάρχουν. Μια δεύτερη ότι υπάρχουν σε δεκάδες στατιστικά δελτία, μελέτες, εργασίες, αυτοψίες αλλά κανείς δεν τα κωδικοποιεί και δεν τα δημοσιεύει. Μια τρίτη ότι θεωρούνται πολύτιμη γνώση από την οποία κάποιοι ελπίζουν να βγάλουν κέρδος.

Όποια κι αν είναι η δικαιολογία το γεγονός παραμένει ένα: το ελληνικό διαδίκτυο είναι πάμφτωχο σε εγγραφές. Αλωνίζουν μόνοι τους οι συνωμοσιολόγοι της δεκάρας, οι κουτσομπόληδες, οι προπαγανδιστές.

Οι λοιποί επιμένουμε να θεωρούμε τη γνώση κτήμα μας και να την κρατάμε σαν πολύτιμο θησαυρό. Ακόμα και όταν έχουμε πληρωθεί από το δημόσιο για να την παράγουμε. Μόνο που ξεχνάμε ότι γνώση που δεν μοιράζεται, δεν είναι γνώση. 

Πέλετ: θα μπορούσε να κάνει τη διαφορά;

Το πέλετ ως επένδυση

Α. Γιατί έχει αγοραστικό κοινό;

·        Καλύπτει μια βασική ανάγκη, αυτή της οικιακής θέρμανσης.

·      Η τιμή του είναι άκρως ανταγωνιστική, συγκρινόμενη με τους κυρίαρχους της αγοράς (πετρέλαιο και φυσικό αέριο).

·       Το κόστος αρχικής εγκατάστασης, όταν μιλάμε για σύστημα κεντρικής θέρμανσης, είναι στο ίδιο ύψος με τις ομοειδείς μεθόδους.

Β. Τι θα φρενάρει την διείσδυση στην αγορά;

·        Πρωτίστως το κόστος εγκατάστασης. 

·       Δευτερευόντως η έλλειψη εμπιστοσύνης στη επάρκεια της αγοράς και στην διατήρηση της χαμηλής τιμής του προϊόντος.

·        Τρίτο, η ελλιπής κοινή γνώση σχετικά με το προιόν.

Γ.  Τι μπορεί να γίνει;

Αυτό που ενδιαφέρει είναι να μειωθούν οι αντιστάσεις της αγοράς στην προσπάθεια πώλησης του προϊόντος. Πρέπει να πεισθεί ο πελάτης ότι θα βρίσκει πάντα και παντού τις ποσότητες που χρειάζεται, στις ίδιες ανταγωνιστικές τιμές και πρέπει να του παρασχεθεί με ειλικρίνεια κάθε πληροφορία που θα ζητήσει ή που θα κριθεί ότι πρέπει να του δοθεί σχετικά με το προϊόν και την αγορά.

Δ. Ποια είναι τα πλεονεκτήματα του πέλετ;

·         Τιμή:  το μισό του ισοδύναμου πετρελαίου

·         Οικογενειακή οικονομία:  πάνω από 1.000 € το χρόνο

·         Εθνική οικονομία: εξοικονόμηση συναλλάγματος

·         Οικολογία: ανανεώσιμη πηγή ενέργειας

·         Περιβάλλον : λιγότερες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα

Ε.  Ποια είναι τα μειονεκτήματα;

·         Απαιτείται αλλαγή καυστήρα - λέβητα

·         Προβληματική η προμήθεια - διανομή

·         Προβληματική αποθήκευση

·         Προβληματική η τροφοδοσία του καυστήρα

·         Έλεγχος ποιότητας καυσίμου

·         Παραγωγή και διάθεση στάχτης

·         Καυσαέρια

Μια σοβαρή επιχειρηματική πρόταση πρέπει να δίνει απάντηση ή να αφαιρεί από τον πίνακα ένα – ένα τα παραπάνω μειονεκτήματα.

Εκτός ίσως από το 1^ο, όλα τα υπόλοιπα είναι απλά προκλήσεις.

Ένα Επιχειρηματικό Σχέδιο

1.       Εγκατάσταση μικρών  μονάδων παραγωγής μέχρι 10.000 τόνων πέλετ ετησίως για κάθε περιοχή με πληθυσμό 40.000 έως 50.000 κατοίκους. Η κάθε μονάδα μπορεί να εξυπηρετήσει έως 2.000 νοικοκυριά ή περί τις 6.000 άτομα. Αυτό σημαίνει ότι επιδιώκεται μερίδιο κατά μέγιστο 15% της αγοράς καυσίμων ανά περιοχή.  Δεν είναι ανέφικτος ένας στόχος δημιουργίας 30 μονάδων σε βάθος δεκαετίας.

2.      Επιδίωξη είναι η δημιουργία 8 έως 11 θέσεων εργασίας ανά μονάδα, οι οποίες θα καλυφθούν με προσλήψεις και μερικές θέσεις με αυτοαπασχόληση των μετόχων. Η εταιρεία θα ακολουθεί τέτοια πολιτική ώστε ο εργαζόμενος να είναι ταυτόχρονα πολλαπλασιαστής – πωλητής.

3.       Η κάθε εγκατάσταση χρησιμοποιεί κυρίως τοπικές πρώτες ύλες, εφόσον αυτές είναι σύμφωνες με συγκεκριμένα κριτήρια. Στόχος είναι η δημιουργία τοπικών οικονομιών κλίμακας που συντηρούνται και ενισχύονται από την λειτουργία της εταιρείας.  Η εταιρεία εξασφαλίζει σταθερό αγροτικό εισόδημα  σε κάθε προμηθευτή της συνάπτοντας 3ετή συμβόλαια μαζί του. Ενδεικτικά, σε περιοχές προωθεί την καλλιέργεια αγριοαγκινάρας ενώ σε άλλες συλλέγει τις βαμβακιές και σε τρίτες τα κλαδέματα των δέντρων.

4.    Προφανώς, όλες οι μονάδες έχουν κοινή εταιρική εικόνα και ενιαία πολιτική σε πανελλαδική κλίμακα.  Η εταιρεία πρωτοστατεί στη δημιουργία ελληνικού επιμελητηρίου βιομάζας. Μέχρι τότε πιστοποιεί η ίδια τα προϊόντα της και χτίζει την αξιοπιστία της με υψηλής ποιότητας προϊόντα και υπηρεσίες. Η εταιρεία δημιουργεί κέντρο έρευνας και ανάπτυξης προϊόντων και υπηρεσιών στο χώρο της ενέργειας και των καυσίμων.

5.    Κάθε μονάδα δημιουργεί το δικό της δίκτυο διανομής πέλετ  για την περιοχή δραστηριοποίησής της. Η μονάδα διανέμει κατ’ οίκον το πέλετ στην ποσότητα που συμφωνήθηκε με τον πελάτη. Το γεγονός αυτό τη διαφοροποιεί  με τον όποιο ανταγωνισμό. Η εταιρεία επιδιώκει να συνάπτει τριετή ή πενταετή συμβόλαια αποκλειστικής προμήθειας και σταθερής τιμής με κάθε πελάτη. Η λιανική τιμή καθορίζεται σε …. €/tn και θα είναι σταθερή για την επόμενη τριετία. 

6.  Η εταιρεία συντηρεί τους καυστήρες των πελατών της σε τιμές κατά 40% τουλάχιστον χαμηλότερες από τις ισχύουσες στην αγορά. Για την συντήρηση χρησιμοποιεί εκπαιδευμένους και πιστοποιημένους από την ίδια συντηρητές οι οποίοι εγγυώνται εγγράφως την εργασία τους και λογοδοτούν σε αυτή. Η εταιρεία διαθέτει στην αγορά αυτόματους σύγχρονους καυστήρες υψηλής απόδοσης και χαμηλής κατανάλωσης σε ιδιαίτερα ανταγωνιστικές τιμές.

7.       Η εταιρεία κατασκευάζει και διαθέτει υψηλής ποιότητας, αντοχής και ασφάλειας συστήματα αποθήκευσης βιομάζας και τροφοδοσίας του καυστήρα τα οποία προστατεύουν το υλικό από σκόνη, υγρασία, μηχανική τριβή. Τα συστήματα αυτά διαθέτει στην Ελληνική και όχι μόνο αγορά σε πραγματικά  προσιτές τιμές.